Σελίδα 9 από 9

Re: Άρρητοι αριθμοί: Συλλογή ασκήσεων

Δημοσιεύτηκε: Παρ Δεκ 26, 2025 6:44 pm
από Mihalis_Lambrou
Mihalis_Lambrou έγραψε: Πέμ Δεκ 18, 2025 1:36 am .
Άσκηση 47. Να αποδειχθεί ότι αν q>0 ρητός αριθμός και n\ge 3 φυσικός αριθμός, τότε ο \sqrt [n] {q^n+1} είναι άρρητος.
Αν ο \sqrt [n] {q^n+1} ήταν ρητός για κάποιον ρητό q>0, θα υπήρχαν φυσικοί a,b,c,d με \sqrt [n] {\left (\dfrac {a}{b}  \right )^n+1} = \left \dfrac {c}{d} . Ισοδύναμα \left (\dfrac {a}{b}  \right )^n+ 1= \left (\dfrac {c}{d}  \right )^n, και άρα

\boxed {(ad)^n+ (bd)^n= (bc)^n}. Αλλά αυτό αντιβαίνει στο Τελευταίο Θεώρημα του Fermat.

Μα θα πει κανείς, επιτρέπεται αυτή η λύση σε αυτόν τον φάκελο; Η απάντηση είναι βεβαίως, αφού έγραψα
Mihalis_Lambrou έγραψε: Πέμ Δεκ 18, 2025 1:36 am Σχόλιο. Την άσκηση την αναρτώ με μία δόση χιούμορ: Επιτρέπεται η χρήση οποιουδήποτε θεωρήματος της βιβλιογραφίας, όσο δύσκολο και αν είναι αυτό!

Re: Άρρητοι αριθμοί: Συλλογή ασκήσεων

Δημοσιεύτηκε: Πέμ Ιαν 08, 2026 1:53 pm
από Mihalis_Lambrou
.
Άσκηση 48. Να βρεθεί ο μικρότερος φυσικός αριθμός N\ge 1 τέτοιος ώστε ο  \sqrt {2\sqrt {3 \sqrt {N}}} είναι φυσικός αριθμός.

Re: Άρρητοι αριθμοί: Συλλογή ασκήσεων

Δημοσιεύτηκε: Πέμ Ιαν 08, 2026 4:21 pm
από Fotis34
Λύση, στην Άσκηση 48:

Έστω
\displaystyle  
\sqrt{2 \sqrt{3 \sqrt{N}}}} = k \in \mathbb{N}.

Τότε:
\displaystyle  
2 \sqrt{3 \sqrt{N}} = k^2 \implies \sqrt{3 \sqrt{N}} = \frac{k^2}{2}.

Αν πάρουμε τετράγωνο και στα δύο μέρη:
\displaystyle  
3 \sqrt{N} = \left(\frac{k^2}{2}\right)^2 = \frac{k^4}{4} \implies \sqrt{N} = \frac{k^4}{12}.

Πάλι, παίρνοντας τετράγωνο:
\displaystyle  
N = \left(\frac{k^4}{12}\right)^2 = \frac{k^8}{144}.

Για να είναι N \in \mathbb{N}, πρέπει k^8 να διαιρείται από 144. Η παραγοντοποίηση 144 = 2^4 \cdot 3^2 δείχνει ότι το μικρότερο k που ικανοποιεί την προϋπόθεση είναι k=6.

Άρα:
\displaystyle  
N = \frac{6^8}{144} = 2^4 \cdot 3^6 = 11664.

\displaystyle  
\boxed{N = 11664}.

Re: Άρρητοι αριθμοί: Συλλογή ασκήσεων

Δημοσιεύτηκε: Τρί Ιαν 27, 2026 10:46 pm
από Mihalis_Lambrou
.
Άσκηση 49. Οι συντελεστές ενός πολυωνύμου P είναι μονοψήφιοι φυσικοί αριθμοί (δηλαδή κάποιοι από τους 0,1,2,...,9). Αν  P(\sqrt {10}) = 712 + 341 \sqrt {10} , να βρεθεί το πολυώνυμο.

Re: Άρρητοι αριθμοί: Συλλογή ασκήσεων

Δημοσιεύτηκε: Τετ Ιαν 28, 2026 4:46 am
από Nikitas K.
Mihalis_Lambrou έγραψε: Τρί Ιαν 27, 2026 10:46 pm .
Άσκηση 49. Οι συντελεστές ενός πολυωνύμου P είναι μονοψήφιοι φυσικοί αριθμοί (δηλαδή κάποιοι από τους 0,1,2,...,9). Αν  P(\sqrt {10}) = 712 + 341 \sqrt {10} , να βρεθεί το πολυώνυμο.
Παρατηρούμε ότι το άθροισμα των όρων που έχουν άρτιο δείκτη πρέπει να ισούται με 712 και ότι το άθροισμα των όρων που έχουν περιττό δείκτη πρέπει να ισούται με 341\sqrt{10}.

Αν το πολυώνυμο είναι τουλάχιστον έκτου βαθμού τότε ο μεγιστοβάθμιος όρος έχει τιμή τουλάχιστον όσο το 1000 άτοπο.

Αν το πολυώνυμο είναι το πολύ τετάρτου βαθμού τότε το άθροισμα των όρων που έχουν περιττό δείκτη είναι το πολύ 9\sqrt{10} + 90\sqrt{10} άτοπο.

Το πολυώνυμο πρέπει να είναι ακριβώς πέμπτου βαθμού οπότε εύκολα προκύπτει ο τύπος του P(x) = 3x^5 + 7x^4 + 4x^3 + x^2 + x + 2

Re: Άρρητοι αριθμοί: Συλλογή ασκήσεων

Δημοσιεύτηκε: Τετ Ιαν 28, 2026 7:07 am
από Mihalis_Lambrou
Nikitas K. έγραψε: Τετ Ιαν 28, 2026 4:46 am Το πολυώνυμο πρέπει να είναι ακριβώς πέμπτου βαθμού οπότε εύκολα προκύπτει ο τύπος του P(x) = 3x^5 + 7x^4 + 4x^3 + x^2 + x + 2
Νικήτα, στο παραπάνω λείπει όλη η ουσία της άσκησης. Δίνει μόνο την απάντηση, όπως θα μπορούσε να την βρει ένα λογισμικό ή η τεχνιτή νοημοσύνη, και απλά επιβεβαιώνουμε την αριθμητική απάντηση. Συν τοις άλλοις, δεν φαίνεται πουθενά αν υπάρχει άλλο πολυώνυμο με την ίδια ιδιότητα, και ποιο.

Θεωρώ ότι η άσκηση είναι ακόμα ανοικτή.

Re: Άρρητοι αριθμοί: Συλλογή ασκήσεων

Δημοσιεύτηκε: Τετ Ιαν 28, 2026 7:38 am
από Nikitas K.
Mihalis_Lambrou έγραψε: Τετ Ιαν 28, 2026 7:07 am
Nikitas K. έγραψε: Τετ Ιαν 28, 2026 4:46 am Το πολυώνυμο πρέπει να είναι ακριβώς πέμπτου βαθμού οπότε εύκολα προκύπτει ο τύπος του P(x) = 3x^5 + 7x^4 + 4x^3 + x^2 + x + 2
Νικήτα, στο παραπάνω λείπει όλη η ουσία της άσκησης. Δίνει μόνο την απάντηση, όπως θα μπορούσε να την βρει ένα λογισμικό ή η τεχνιτή νοημοσύνη, και απλά μπορούμε να επιβεβαιώσουμε την αριθμητική απάντηση. Συν τοις άλλοις, δεν φαίνεται πουθενά αν υπάρχει άλλο πολυώνυμο με την ίδια ιδιότητα, και ποιο.

Θεωρώ ότι η άσκηση είναι ακόμα ανοικτή.
Από την στιγμή που έχει προσδιοριστεί ο βαθμός του πολυωνύμου στην χείριστη είναι όντως θέμα δοκιμών 9\cdot 10^5 αλλά δεν έδρασα έτσι.

Έστω P(x) = a_5 x^5 + a_4 x^4 + a_3 x^3 + a_2 x^2 + a_1x + a_0

Από την παρατήρηση:
Nikitas K. έγραψε: Τετ Ιαν 28, 2026 4:46 am Παρατηρούμε ότι το άθροισμα των όρων που έχουν άρτιο δείκτη πρέπει να ισούται με 712 και ότι το άθροισμα των όρων που έχουν περιττό δείκτη πρέπει να ισούται με 341\sqrt{10}.
a_0 \sqrt{10}^0 + a_2\sqrt{10}^2 + a_4\sqrt{10}^4 = 712\Leftrightarrow a_4 \cdot 10^2 + a_2 \cdot 10^1 + a_0 \cdot 10^0 = 712 και

a_1\sqrt{10}^1 + a_3 \sqrt{10}^3+ a_5\sqrt{10}^5 = 341\sqrt{10}\Leftrightarrow a_5 \cdot 10^2 + a_3 \cdot 10^1 + a_1 \cdot 10^0 = 341

Επειδή οι a_1,a_2, a_3,a_4,a_5 είναι μονοψήφιοι και η αναπαράσταση του 712 στο δεκαδικό σύστημα αρίθμησης είναι 7 \cdot 10^2 + 1\cdot 10^1 + 2\cdot 10^0 όμοια η αναπαράσταση του 341 είναι 3\cdot 10^2 + 4\cdot 10^1 + 1\cdot 10^0 προκύπτει ότι (a_0,a_1,a_2,a_3,a_4,a_5)=(2,1,1,4,7,3)

Re: Άρρητοι αριθμοί: Συλλογή ασκήσεων

Δημοσιεύτηκε: Κυρ Απρ 26, 2026 8:22 pm
από Mihalis_Lambrou
.
Άσκηση 50. Έστω a,\,b θετικοί πραγματικοί αριθμοί. Δείξτε ότι υπάρχει φυσικός αριθμός n τέτοιος ώστε ο \sqrt {an-b} είναι άρρητος.

Re: Άρρητοι αριθμοί: Συλλογή ασκήσεων

Δημοσιεύτηκε: Δευ Απρ 27, 2026 11:58 pm
από Dimessi
Έστω ότι προς άτοπο \sqrt {an-b}\in \mathbb{Q}, για κάθε n\in \mathbb{N}. Τότε a-b,2a-bτέλεια τετράγωνα ρητών οπότε a ρητός άρα και b ρητός. Άρα μπορούμε να γράψουμε τα a,b ομώνυμα κλάσματα ως a=\frac{A}{M}, b=\frac {B}{M}, τότε An-B=Mx_n^2 , όπου x_n ρητός για κάθε n. Οπότε (Mx_n)^2=M(An-B)\in \mathbb {N}, με Mx_n\in \mathbb {Q}, επομένως k_n=Mx_n \in \mathbb {N}, για κάθε n. Όμως, x_{n+1}-x_n=\frac {a}{\sqrt {a(n+1)-b}+\sqrt {an-b}}\rightarrow  0, (*) καθώς n\rightarrow \infty. Άρα k_{n+1}-k_n\rightarrow 0 καθώς n\rightarrow \infty. Αφού όμως για κάθε n είναι k_n\in \mathbb{N}, με k_n γνησίως αύξουσα ακολουθία , άρα k_{n+1}-k_{n}\geq 1 για κάθε n, που αντιφάσκει με (*). Άρα για κάποιον θετικό ακέραιο n ο \sqrt {an-b} είναι άρρητος .

Re: Άρρητοι αριθμοί: Συλλογή ασκήσεων

Δημοσιεύτηκε: Πέμ Απρ 30, 2026 7:22 pm
από Mihalis_Lambrou
Mihalis_Lambrou έγραψε: Κυρ Απρ 26, 2026 8:22 pm .
Άσκηση 50. Έστω a,\,b θετικοί πραγματικοί αριθμοί. Δείξτε ότι υπάρχει φυσικός αριθμός n τέτοιος ώστε ο \sqrt {an-b} είναι άρρητος.
.
Αλλιώς.

Έστω ότι για κάθε n\in \mathbb{N} είναι \sqrt {an-b}\in \mathbb{Q} . Τότε παίρνοντας το πηλίκο των παραστάσεων για n=1 και n=2 έχουμε

\dfrac {\sqrt {2a-b}}{\sqrt {a-b}} = q\in \mathbb{Q}, οπότε \dfrac {2a-b}{a-b}  = q^2. Mε απλές πράξεις είναι τότε

\dfrac {b}{a} =\dfrac {q^2-2}{q^2-1} \in \mathbb{Q}, οπότε \dfrac {b}{a}= \dfrac {K} {L} για κάποιους φυσικούς K,L.

Άρα για οποιαδήποτε n,m έχουμε ότι το αριστερό μέλος παρακάτω είναι ρητός αριθμός, που σημαίνει ότι

\displaystyle{\dfrac {\sqrt {an-b}}{\sqrt {am-b}} = \dfrac {\sqrt {n-\dfrac {b}{a} }}{\sqrt {m-\dfrac {b}{a} } } = \dfrac {\sqrt {n-\dfrac {K}{L} }}{\sqrt {m-\dfrac {K}{L} } }= \dfrac {\sqrt {Ln-K}}{\sqrt {Lm-K}}\in \mathbb{Q}}

Αλλά παίρνοντας n=L^3K, \, m=LK έχουμε ότι είναι ρητός ο

\displaystyle{ \dfrac {\sqrt {L^4K-K}}{\sqrt {L^2K-K}}  = \sqrt {L^2+1}  }.

Άτοπο γιατί ο L^2+1 δεν είναι τέλειο τετράγωνο ως γνήσια μεταξύ των διαδοχικών τελείων τετραγώνων L^2 και (L+1)^2. Και λοιπά.

Re: Άρρητοι αριθμοί: Συλλογή ασκήσεων

Δημοσιεύτηκε: Παρ Ιουν 05, 2026 8:26 am
από Mihalis_Lambrou
.
Άσκηση 51. Έστω θετικοί με . Δείξτε ότι οι αριθμοί είναι ρητοί.

Re: Άρρητοι αριθμοί: Συλλογή ασκήσεων

Δημοσιεύτηκε: Παρ Ιουν 05, 2026 12:25 pm
από cretanman
Mihalis_Lambrou έγραψε: Παρ Ιουν 05, 2026 8:26 am .
Άσκηση 51. Έστω θετικοί με . Δείξτε ότι οι αριθμοί είναι ρητοί.
Θα δείξουμε ότι και όμοια λόγω συμμετρίας θα έχουμε .

Έστω , όπου k \in \mathbb{Q}. Τότε .

Θέτουμε για ευκολία και επειδή , ο k_1 είναι προφανώς ρητός. Έτσι η σχέση γίνεται:



Παρατηρούμε ότι το δεξί μέλος της εξίσωσης αποτελείται αποκλειστικά από πράξεις μεταξύ ρητών αριθμών, άρα είναι ένας ρητός αριθμός, ας τον ονομάσουμε .
Διακρίνουμε τώρα τις εξής περιπτώσεις:

Αν τότε k_1=0 (καθώς k > 0) άρα από την (1) παραπάνω έχουμε: , αδύνατο αφού .

Αν , τότε άρα προφανώς \sqrt{c}\in\mathbb{Q} και η απόδειξη ολοκληρώθηκε.

Re: Άρρητοι αριθμοί: Συλλογή ασκήσεων

Δημοσιεύτηκε: Δευ Οκτ 05, 2026 12:06 pm
από Mihalis_Lambrou
.
Άσκηση 52. α) Να βρεθούν ρητοί αριθμοί p,\,q ώστε να ισχύει

β) δείξτε ότι δεν υπάρχουν ρητοί αριθμοί p,\,q ώστε να ισχύει



(Ας την αφήσουμε 24 ώρες για τους μαθητές μας του Γυμνασίου).

Re: Άρρητοι αριθμοί: Συλλογή ασκήσεων

Δημοσιεύτηκε: Πέμ Οκτ 08, 2026 6:17 pm
από Mihalis_Lambrou
Ανοικτή σε όλους.

Re: Άρρητοι αριθμοί: Συλλογή ασκήσεων

Δημοσιεύτηκε: Κυρ Οκτ 11, 2026 2:16 pm
από Dimessi
Τι τρέχει αλίμονο αν χρειάζομαι για να απαντώνται τέτοια θέματα.
α)
Αν άτοπο.
Τώρα λύσεις της κ.λ.π.
β) Come on someone else.

Re: Άρρητοι αριθμοί: Συλλογή ασκήσεων

Δημοσιεύτηκε: Κυρ Οκτ 11, 2026 2:33 pm
από Dimessi
Κάπου την είχα δει και μου είχε αρέσει.
Άσκηση 53 Να βρείτε όλες τις τριάδες (x,y,z) θετικών ακεραίων που είναι λύσεις της εξίσωσης