Σελίδα 1 από 1

EMC 2022 - Seniors

Δημοσιεύτηκε: Τρί Δεκ 20, 2022 7:29 pm
από MAnTH05
Αναρτώ τα θέματα του διαγωνισμού τώρα που ολοκληρώθηκε για όλες τις χώρες. Καλά αποτελέσματα στους διαγωνιζόμενους!

Πρόβλημα 1.
'Εστω n\geq3 θετικός ακέραιος. Η Αλίκη και ο Βασίλης παίζουν ένα παιχνίδι χρωματισμού των κορυφών ενός κανονικού n-γωνου. Οι 2 παίκτες παίζουν εναλλάξ με την Αλίκη να ξεκινάει πρώτη. Αρχικά καμία κορυφή δεν είναι χρωματισμένη και οι 2 παίκτες ξεκινούν με 0 πόντους.
Στη σειρά του ο κάθε παίκτης χρωματίζει μία κορυφή V που δεν έχει χρωματιστεί σε προηγούμενο γύρο και κερδίζει k πόντους, όπου k ο αριθμός των γειτονικών κορυφών της V που έχουν ήδη χρωματιστεί σε κάποιον προηγούμενο γύρο. (Άρα το k είναι 0, 1 ή 2.)
Το παιχνίδι τερματίζει όταν χρωματιστούν όλες οι κορυφές του n-γωνου, και τότε κερδίζει ο παίκτης με τους περισσότερους πόντους. Αν οι 2 παίκτες καταλήξουν με τον ίδιο αριθμό πόντων, δεν κερδίζει κανείς. Να προσδιοριστούν όλα τα n\geq3 για τα οποία ο Βασίλης έχει στρατηγική νίκης.

Πρόβλημα 2.
Ονομάζουμε έναν θετικό ακέραιο n καλό εάν υπάρχει θετικός ακέραιος k και (όχι απαραίτητα διακεκριμένοι) θετικοί ακέραιοι d_{1},d_{2},...,d_{k}
ώστε n= d_{1}d_{2}...d_{k} και d_{i}^{2} \mid n + d_{i} για όλα τα i \in\left \{1,..., k  \right \}.
(a) Να εξεταστεί αν υπάρχουν άπειροι καλοί αριθμοί.
(b) Να εξεταστεί αν υπάρχει καλός αριθμός μεγαλύτερος του 1 ο οποίος να είναι τετράγωνο ακεραίου.

Πρόβλημα 3.
Έστω \mathbb{R} το σύνολο των πραγματικών αριθμών. Να βρεθούν όλες οι συναρτήσεις f: \mathbb{R}\rightarrow \mathbb{R} ώστε f(x^{3}) +f(y)^{3} + f(z)^{3} = 3xyz για κάθε x, y, z \in \mathbb{R} με x+y+z=0.

Πρόβλημα 4.
Τα σημεία A,B, C, D και E βρίσκονται κατά τη φορά του ρολογιού πάνω σε κύκλο \tau , ώστε η AB να είναι παράλληλη στη CE και \measuredangle ABC > 90^{\circ}. Έστω k κύκλος εφαπτόμενος στις AD, CE και τον \tau ώστε το σημείο επαφής των k και \tau να βρίσκεται στο τόξο \overset{\frown }{ED} που δεν περιέχει τα A, B και C. Ας είναι F\neqA η τομή του \tau και της εφαπτόμενης ευθείας στον k που διέρχεται από το A (και δεν είναι η AD).
Να δειχθεί ότι υπάρχει κύκλος που εφάπτεται στις BD, BF, CE και στον \tau.

Re: EMC 2022 - Seniors

Δημοσιεύτηκε: Τρί Δεκ 20, 2022 7:53 pm
από Τσιαλας Νικολαος
Να αναφέρουμε ότι το τρίτο πρόβλημα προτάθηκε από τον "δικό μας" Ιάσονα Προδρομίδη!

Re: EMC 2022 - Seniors

Δημοσιεύτηκε: Τρί Δεκ 20, 2022 9:17 pm
από MAnTH05
MAnTH05 έγραψε: Τρί Δεκ 20, 2022 7:29 pm Πρόβλημα 4.
Τα σημεία A,B, C, D και E βρίσκονται κατά τη φορά του ρολογιού πάνω σε κύκλο \tau , ώστε η AB να είναι παράλληλη στη CE και \measuredangle ABC > 90^{\circ}. Έστω k κύκλος εφαπτόμενος στις AD, CE και τον \tau ώστε το σημείο επαφής των k και \tau να βρίσκεται στο τόξο \overset{\frown }{ED} που δεν περιέχει τα A, B και C. Ας είναι F\neqA η τομή του \tau και της εφαπτόμενης ευθείας στον k που διέρχεται από το A (και δεν είναι η AD).
Να δειχθεί ότι υπάρχει κύκλος που εφάπτεται στις BD, BF, CE και στον \tau.
Μερικές ιδέες

Θεωρούμε τον B-μικτεγγεγραμμένο κύκλο του BDF (k'). Θα αποδείξουμε ότι η κοινή εξωτερική εφαπτομένη του (l) με τον (k) που ανήκει στο ίδιο ημιεπίπεδο με τα A, B ως προς τη DF είναι παράλληλη στην AB.
Έστω: (l)\cap (k) \equiv B_{1}
(l)\cap (k') \equiv B_{2}
κέντρο (\tau) \equiv O
κέντρο (k) \equiv O_{1}
κέντρο (k') \equiv O_{2}
(\tau) \cap (l) \equiv E' , C'
(k) \cap (\tau) \equiv A'
 (k') \cap (\tau) \equiv A''
AB_{1} \cap (\tau) \equiv A_1
O_{1}O_{2} \cap (l) \equiv B'
A_{1}', A_{2}' \equiv (k') \cap BF, BD

Ισχύει \angle OA_{1}A' = \angle OA'A_{1} = \angle O_{1}A'B_1 = \angle O_{1}B_{1}A' άρα O_{1}B_{1} \parallel OA_{1}
Είναι O_{1}B_{1} \perp  E'C' άρα OA_{1} \perp  E'C' Άρα το A_{1} είναι το μέσο του \overset{\frown }{E'C'}.
Παρόμοια δείχνουμε A_{1} - B_{2} - A'' συνευθειακά.

Οπότε \angle (A_{1}A', E'C') = \frac{\overset{\frown }{A_1C} + \overset{\frown }{E'A'}}{2} = \frac{\overset{\frown }{A_1E'} + \overset{\frown }{E'A'}}{2} = \frac{\overset{\frown }{A_1A}}{2} = \angle A_{1}A''A' =\angle A'A''B_2
άρα το τετράπλευρο B_{1}B_{2}A'A'' είναι εγγράψιμο.

Από θεώρημα Monge τα σημεία A', A'' και B' είναι συνευθειακά.

Θεωρούμε το σημείο Miquel του πλήρους τετραπλεύρου A_{1}B_{1}A'A''B'B_{2} B'' \equiv (A_1B_1B_2) \cap (\tau)
Είναι \angle A_{1}B_{2}B' =\angle B_{2}'B''B + \angle A_{1}'B''B_{2} άρα οι κύκλοι (B_{2}BB'') και (k') εφάπτονται εξωτερικά στο B_{2} άρα \angle B''BB_{2} = \angle B''B_2B_{1} = 180 ^{\circ} - \angle B''A_{1}B_{1} = \angle B''BA'.
Άρα τα σημεία A', B_{2} και B είναι συνευθειακά. Άρα αντίστοιχα και τα A'', B_{1} και A είναι συνευθειακά.

Άρα \angle B_{2}A'B_{1} = \angle BA'A_{1} \angle B_{2}A''B_{1} = \angle A_{1}A''A
άρα AE' = BC' έτσι AB \parallel E'C' δηλαδή E'C' \equiv EC
από υπόθεση ο A-μικτεγγεγραμμένος κύκλος του ADF εφάπτεται στην EC και είναι EC \parallel AB άρα από ευκλείδειο αίτημα και ο B-μικτεγγεγραμμένος κύκλος του BDF εφάπτεται στην EC. \square

EMC_Geometria.png
EMC_Geometria.png (410.1 KiB) Προβλήθηκε 1489 φορές

Re: EMC 2022 - Seniors

Δημοσιεύτηκε: Τετ Δεκ 21, 2022 11:15 am
από Demetres
MAnTH05 έγραψε: Τρί Δεκ 20, 2022 7:29 pm Αναρτώ τα θέματα του διαγωνισμού τώρα που ολοκληρώθηκε για όλες τις χώρες. Καλά αποτελέσματα στους διαγωνιζόμενους!

Πρόβλημα 1.
'Εστω n\geq3 θετικός ακέραιος. Η Αλίκη και ο Βασίλης παίζουν ένα παιχνίδι χρωματισμού των κορυφών ενός κανονικού n-γωνου. Οι 2 παίκτες παίζουν εναλλάξ με την Αλίκη να ξεκινάει πρώτη. Αρχικά καμία κορυφή δεν είναι χρωματισμένη και οι 2 παίκτες ξεκινούν με 0 πόντους.
Στη σειρά του ο κάθε παίκτης χρωματίζει μία κορυφή V που δεν έχει χρωματιστεί σε προηγούμενο γύρο και κερδίζει k πόντους, όπου k ο αριθμός των γειτονικών κορυφών της V που έχουν ήδη χρωματιστεί σε κάποιον προηγούμενο γύρο. (Άρα το k είναι 0, 1 ή 2.)
Το παιχνίδι τερματίζει όταν χρωματιστούν όλες οι κορυφές του n-γωνου, και τότε κερδίζει ο παίκτης με τους περισσότερους πόντους. Αν οι 2 παίκτες καταλήξουν με τον ίδιο αριθμό πόντων, δεν κερδίζει κανείς. Να προσδιοριστούν όλα τα n\geq3 για τα οποία ο Βασίλης έχει στρατηγική νίκης.
Αρκετά προσιτό. Ο Βασίλης έχει στρατηγική νίκης αν και μόνο αν ο n είναι άρτιος.

Για n περιττό η Αλίκη χρωματίζει μια κορυφή A και θεωρεί την ευθεία \ell που συνδέει την A με το κέντρο του πολυγώνου. Ακολούθως, όποια κορυφή X και να χρωματίσει ο Βασίλης, η Αλίκη χρωματίζει τη συμμετρική της X' ως προς την \ell και παίρνει τουλάχιστον όσους πόντους και ο Βασίλης. (Αφού για κάθε χρωματισμένη κορυφή Y γειτονική της X, η αντίστοιχη κορυφή Y' είναι ήδη χρωματισμένη.) Άρα ο Βασίλης δεν μπορεί να κερδίσει. (Στην πραγματικότητα κερδίζει η Αλίκη με αυτήν την τακτική αλλά δεν μας ενδιαφέρει για το πρόβλημα.)

Για n άρτιο ο Βασίλης κερδίζει με παρόμοια τακτική. Αρχικά χρωματίζει μια κορυφή B γειτονική με αυτήν της Αλίκης και προηγείται με 1-0. Ακολούθως χρωματίζει τη συμμετρική κορυφή από αυτή που χρωματίζει η Αλίκη ως προς τη μεσοκάθετο της AB. Σε κάθε του βήμα θα παίρνει τουλάχιστον όσους πόντους και η Αλίκη στο προηγούμενο βήμα.

Για την άσκηση 3 θα θέλαμε να γνωρίζουμε αν είναι σωστή η εκφώνηση ή αν υπάρχει τυπογραφικό. (Δεν τη δοκίμασα και υποψιάζομαι ότι είναι όντως σωστή αλλά καλού κακού θαήθελα να ξέρω.)

Re: EMC 2022 - Seniors

Δημοσιεύτηκε: Τετ Δεκ 21, 2022 11:24 am
από Τσιαλας Νικολαος
Δημήτρη είναι σωστή!

Re: EMC 2022 - Seniors

Δημοσιεύτηκε: Τετ Δεκ 21, 2022 4:06 pm
από Demetres
MAnTH05 έγραψε: Τρί Δεκ 20, 2022 7:29 pm Πρόβλημα 2.
Ονομάζουμε έναν θετικό ακέραιο n καλό εάν υπάρχει θετικός ακέραιος k και (όχι απαραίτητα διακεκριμένοι) θετικοί ακέραιοι d_{1},d_{2},...,d_{k}
ώστε n= d_{1}d_{2}...d_{k} και d_{i}^{2} \mid n + d_{i} για όλα τα i \in\left \{1,..., k  \right \}.
(a) Να εξεταστεί αν υπάρχουν άπειροι καλοί αριθμοί.
(b) Να εξεταστεί αν υπάρχει καλός αριθμός μεγαλύτερος του 1 ο οποίος να είναι τετράγωνο ακεραίου.
(α) Ορίζουμε d_1 = 2 και \displaystyle  \left(d_{i+1} = \prod_{j=1}^{i}  d_i\right)+1 για i \geqslant 1. Τότε ο n = d_1 \cdots d_k (για οποιοδήποτε k) έχει τη ζητούμενη ιδιότητα. Πράγματι

\displaystyle  n+d_i = d_i \left( d_1 \cdots d_{i-1}d_{i+1}\cdots d_k + 1\right) = d_i((d_i-1)d_{i+1}\cdots d_k+1)

Από τον ορισμό των d_j έχουμε d_j \equiv 1 \bmod d_i για κάθε j > i. Άρα d_{i+1}\cdots d_k \equiv 1 \bmod d_i και d_{i-1}d_{i+1}\cdots d_k + 1 \equiv -1 + 1 \equiv 0 \bmod d_i. Συνεπώς d_i^2|n+d_i για κάθε i.

(β) Θα δείξουμε ότι δεν υπάρχει τέτοιος αριθμός. Έστω προς άτοπο ότι υπάρχει και έστω πρώτος p ώστε p|d_i και p|d_j για i \neq j. Έστω v_p(d_i) = r και v_p(d_j) = s όπου με v_p(m) συμβολίζουμε τον μεγαλύτερο εκθέτη της δύναμης του p που διαιρεί τον m. Τότε v_p(n) \geqslant r+s > v_p(d_i) = r, άρα v_p(n+d_i) = r. Αλλά v_p(d_i^2) = 2r > r οπότε d_i^2 \nmid n+d_i, άτοπο.

Άρα αναγκαστικά όλα τα p_i είναι πρώτοι μεταξύ τους. Αν n τέλειο τετράγωνο, τότε κάθε d_i θα είναι τέλειο τετράγωνο, έστω d_i = m_i^2. Μπορούμε να διαγράψουμε όποιος από τους d_i είναι ίσοι με 1.

Έχουμε

\displaystyle  d_i^2|n+d_i \implies d_i|\left( \frac{n}{d_i}+1\right) \implies n=d_1d_2 \cdots d_k | \left( \frac{n}{d_1}+1\right) \cdots \left( \frac{n}{d_k}+1\right)

Όμως το (n/d_i)(n/d_j) είναι πολλαπλάσιο του n για κάθε i \neq j οπότε παίρνουμε

\displaystyle  n| n\left(\frac{1}{d_1} + \frac{1}{d_2} + \cdots + \frac{1}{d_k} \right) + 1

Όμως

\displaystyle  \frac{1}{d_1} + \frac{1}{d_2} + \cdots + \frac{1}{d_k} \leqslant \frac{1}{2^2} + \frac{1}{3^2} + \cdots + \frac{1}{k^2}  < \left( 1 - \frac{1}{2}\right) + \left(\frac{1}{2} -\frac{1}{3}\right) + \cdots + \left(\frac{1}{k-1} -\frac{1}{k})

οπότε

\displaystyle  n \leqslant n\left(\frac{1}{d_1} + \frac{1}{d_2} + \cdots + \frac{1}{d_k} \right) + 1 < n\left(1 -\frac{1}{k}\right)+1 \implies n < k

Αυτό όμως είναι άτοπο αφού n = d_1 \cdots d_k \geqslant d_k \geqslant k.

Re: EMC 2022 - Seniors

Δημοσιεύτηκε: Πέμ Δεκ 22, 2022 2:00 pm
από Demetres
MAnTH05 έγραψε: Τρί Δεκ 20, 2022 7:29 pm Πρόβλημα 3.
Έστω \mathbb{R} το σύνολο των πραγματικών αριθμών. Να βρεθούν όλες οι συναρτήσεις f: \mathbb{R}\rightarrow \mathbb{R} ώστε f(x^{3}) +f(y)^{3} + f(z)^{3} = 3xyz για κάθε x, y, z \in \mathbb{R} με x+y+z=0.
Ωραίο και δύσκολο.

Για x=y=z=0 παίρνουμε f(0)+2f(0)^3 = 0 οπότε f(0) = 0 ή f(0)^2 = -\frac{1}{2} που απορρίπτεται.

Για t \in \mathbb{R} και x=0,y=t,z=-t παίρνουμε f(t)^3 + f(-t)^3 = 0 που δίνει f(-t) = -f(t).

Για x=t,y=-t,z=0 παίρνουμε f(t^3) + f(-t)^3 = 0 που μαζί με το προηγούμενο δίνει f(t^3) = f(t)^3.

Για x=t,y=t,z=-2t και χρησιμοποιώντας το πιο πάνω παίρνουμε

\displaystyle f(t^3) + f(t)^3 + f(-2t)^3 = -6t^3 \implies 2f(t)^3 - f(2t)^3 = -6t^3 \quad (1)

Ομοίως (ή βάζοντας π.χ. 2t στη θέση του t) έχουμε

\displaystyle   2f(2t)^3 - f(4t)^3 = -48t^3 \quad (2) \quad και

\displaystyle  2f(4t)^3 - f(8t)^3 = -384t^3 \quad (3)

Τότε το 4 \times (1) + 2 \times (2) + (3) δίνει

\displaystyle  8f(t)^3 - f(8t)^3 = -504t^3 \quad (4)

Όμως από την (1) έχουμε επίσης ότι 2f(t^3) - f(8t^3) = -6t^3 και με \sqrt[3]{t} στη θέση του t παίρνουμε

\displaystyle  2f(t) - f(8t) = -6t \quad (5)

Αντικαθιστώντας στην (4) παίρνουμε

\displaystyle  8f(t)^3 - (2f(t)+6t)^3 = -504t^3

η οποία δίνει

\displaystyle  f(t)^2 + 3tf(t) - 4t^2 = 0

Άρα για κάθε t \in \mathbb{R} έχουμε f(t) = t ή f(t) = -4t

Αν για κάποιο t \neq 0 είχαμε f(t) = -4t τότε η (5) θα έδινε f(8t) = 2f(t) + 6t = -2t που είναι άτοπο αφού f(8t) = 8t ή f(8t) = -32t.

Άρα f(t) = t για κάθε t \in \mathbb{R} το οποίο ικανοποιεί (από την ταυτότητα του Euler) τη συναρτησιακή σχέση.