Διχοτόμος γωνίας διχοτομεί...

Συντονιστές: vittasko, silouan, rek2

giannimani
Δημοσιεύσεις: 321
Εγγραφή: Δευ Μαρ 09, 2009 6:26 pm
Τοποθεσία: Αθήνα

Διχοτόμος γωνίας διχοτομεί...

#1

Μη αναγνωσμένη δημοσίευση από giannimani »

Ο εγγεγραμμένος κύκλος \omega του τριγώνου ABC, εφάπτεται της πλευράς AC στο σημείο D.
Το ευθύγραμμο τμήμα BD τέμνει για δεύτερη φορά τον κύκλο \omega στο σημείο E. Τα σημεία F και G του κύκλου \omega
είναι τέτοια, ώστε EF \parallel BC και EG \parallel BA. Να αποδείξετε ότι, το ευθύγραμμο τμήμα I_{1}I_{2}, όπου I_{1}, I_{2} τα έγκεντρα των
τριγώνων DFE και DGE αντίστοιχα, διχοτομείται από τη διχοτόμο της γωνίας GDF.
bis_through_middle.png
bis_through_middle.png (22.41 KiB) Προβλήθηκε 1560 φορές

Ετικέτες:
Άβαταρ μέλους
rek2
Επιμελητής
Δημοσιεύσεις: 2293
Εγγραφή: Κυρ Δεκ 21, 2008 12:13 am

Re: Διχοτόμος γωνίας διχοτομεί...

#2

Μη αναγνωσμένη δημοσίευση από rek2 »

Ας είναι K, L τα σημεία επαφής στις πλευρές AB, BC και I η τομή των FK, GL.

Από το αρμονικό τετράπλευρο EKDL έχουμε \dfrac{EK}{KD}\cdot \dfrac{DL}{LE}=1

Η τελευταία σχέση από τον νόμο των ημιτόνων με απαλοιφή των 2R δίνει: \dfrac{sin\angle EFK}{sin\angle KFD}\cdot \dfrac{sin\angle DGL}{sin\angle LGE}=1

Με απλή μεταφορά γωνιών, από την τελευταία έχουμε: \dfrac{sin\angle KFG}{sin\angle KFD}\cdot \dfrac{sin\angle DGL}{sin\angle FGL}=1

Η σχέση αυτή, αν γράψουμε και τη σχέση, που δίνει το θεώρημα του τριγωνομετρικού Ceva στο τρίγωνο GDF για τις συντρέχουσσες GI, DI, FI δίνει

 \dfrac{sin\angle GDI}{sin\angle IDF}=1 άρα \angle GDI=\angle IDF, οπότε η DI είναι διχοτόμος της \angle GDF.

Τα έκκεντρα, επομένως, των τριγώνων EGF, GDF κείνται επί της DI. Το συμπέρασμα, τώρα, είναι άμεσο, αφού, ως γνωστό, ότι τα δύο αυτά έκκεντρα και τα I_1, I_2 είναι κορυφές ορθογωνίου. (Αναφέρεται π.χ. στο "Ιαπωνικό θεώρημα")
Νῆφε καί μέμνασο ἀπιστεῖν˙ ἄρθρα ταῦτα γάρ φρενῶν
Νοῦς ὁρᾷ καί Νοῦς ἀκούει˙ τἆλλα κωφά καί τυφλά.
...
Ρεκούμης Κωνσταντίνος
Άβαταρ μέλους
S.E.Louridas
Δημοσιεύσεις: 6171
Εγγραφή: Σάβ Μαρ 21, 2009 10:53 am
Τοποθεσία: Aegaleo.
Επικοινωνία:

Re: Διχοτόμος γωνίας διχοτομεί...

#3

Μη αναγνωσμένη δημοσίευση από S.E.Louridas »

Ας δούμε και την παρακάτω άποψη.

Θα εργαστούμε με βάση το σχήμα που ακολουθεί.

Αν S είναι το μέσο του {I_1}{I_2}, η ιδέα είναι να αποδείξουμε ότι αυτό απέχει ίσες αποστάσεις από τις DF, DG.

Παρατηρούμε τα εξής: \vartriangle FKD \sim \vartriangle EKB,\;\,\vartriangle GDH \sim \vartriangle EBH.

Επομένως έχουμε \displaystyle{\frac{{K{I_1}}}{{KD}} = \frac{{BM}}{{BK}} = \frac{{BL}}{{BH}} = \frac{{H{I_2}}}{{HD}} \Rightarrow {I_1}{I_2}\parallel HK\;\,\left( 1 \right).}

Παρατηρούμε ότι \vartriangle {I_2}I_2{'}I_2{''} \sim \vartriangle B{H_1}H (Μεταφορές γωνιών λόγω εγγράψιμου), οπότε προκύπτει

\displaystyle{\frac{{{I_2}I_2{''}}}{x} = \frac{R}{{B{H_1}}} \Rightarrow {I_2}I_2{''} = \frac{{Rx}}{{B{H_1}}} \Rightarrow {I_2}I_2{''} + r = \frac{{Rx + rB{H_1}}}{{B{H_1}}},}

και όμοια παίρνουμε \displaystyle{{I_1}I_1{''} + R = \frac{{rx + R \cdot B{K_1}}}{{B{K_1}}}.}

Θέλουμε τελικά να ισχύει με βάση την ιδέα που αναφέραμε ότι \displaystyle{\frac{{Rx + rB{H_1}}}{{B{H_1}}} = \frac{{rx + R \cdot B{K_1}}}{{B{K_1}}}} ή

B{H_1} \cdot {K_1}H = R \cdot B{K_1} \cdot {H_1}K

ή και από το θεώρημα του Ceva στο τρίγωνο BHK αρκεί να ισχύει \displaystyle{\frac{r}{R} = \frac{{KQ}}{{QH}}}

που όμως αυτή ισχύει λόγω της σχέσης (1).
geogebra-export.png
geogebra-export.png (454.55 KiB) Προβλήθηκε 1313 φορές
S.E.Louridas

1.Μιλώ, μόνο όταν έχω να πώ κάτι καλύτερο από την σιωπή (Πυθαγόρας).
2.Οι αξίες αντανακλώνται, Δεν επιβάλλονται.
3.Είναι Κορυφαία η κάθε στιγμή επίλυσης ενός Μαθηματικού προβλήματος.
giannimani
Δημοσιεύσεις: 321
Εγγραφή: Δευ Μαρ 09, 2009 6:26 pm
Τοποθεσία: Αθήνα

Re: Διχοτόμος γωνίας διχοτομεί...

#4

Μη αναγνωσμένη δημοσίευση από giannimani »

Έστω ότι ο εγγεγραμμένος κύκλος \omega εφάπτεται των πλευρών AB και BC στα σημεία K και L αντίστοιχα.
Εφόσον FE \parallel BC και GE \parallel BA, τότε τα K και L είναι τα μέσα των τόξων EKG και ELF του κύκλου \omega αντίστοιχα.
(Τόξα μεταξύ παραλλήλων χορδών είναι ίσα. Εδώ η μια χορδή είναι εφαπτομένη.)
Επομένως, οι DK, DL είναι διχοτόμοι των γωνιών GDE, FDE αντίστοιχα, και ως εκ τούτου τα έγκεντρα I_{2}, I_{1}
των τριγώνων GDE, FDE ανήκουν στις DK, DL αντίστοιχα.
Το τετράπλευρο DKEL είναι αρμονικό, και επομένως, \frac{DK}{DL}=\frac{EK}{EL}\quad (1).
Αλλά, EK=KI_{2} και EL=LI_{1} (Θεώρημα Τρίαινας).
bis_thr_mid_sol.png
bis_thr_mid_sol.png (28.51 KiB) Προβλήθηκε 1299 φορές
Η (1) λόγω των ανωτέρω γίνεται \frac{DK}{DL}=\frac{KI_{2}}{LI_{1}}, από την οποία προκύπτει ότι I_{1}I_{2} \parallel KL.
Αρκεί επομένως, να αποδείξουμε ότι η διχοτόμος της γωνίας GDF διχοτομεί το ευθύγραμμο τμήμα KL.
Είναι γνωστό ότι, η ευθεία DE περιέχει τη συμμετροδιάμεσο του τριγώνου DKL. Έστω N= DE \cap KL
και M το σημείο τομής της διχοτόμου της γωνίας GDF με την KL. Αν αποδείξουμε ότι οι DN, DM ισογώνιες ως
προς τις πλευρές της γωνίας KDL, τότε η DM θα είναι η διάμεσος, δηλαδή, θα διχοτομεί την KL.
Πράγματι, για την περίπτωση του σχήματος, έχουμε:
\angle GDM=\angle FDM \implies
\angle GDK+\angle KDM=\angle FDL+\angle LDM \implies
\angle KDN+\angle KDM=\angle LDN+\angle LDM \implies
2\angle KDN+\angle NDM=2\angle LDM+ \angle MDN \implies
\angle KDN=\angle LDM.
Henri van Aubel
Δημοσιεύσεις: 873
Εγγραφή: Τρί Σεπ 13, 2022 12:01 pm

Re: Διχοτόμος γωνίας διχοτομεί...

#5

Μη αναγνωσμένη δημοσίευση από Henri van Aubel »

Καλησπέρα. Η δική μου λύση ήταν η εξής:

Έστω R,N τα σημεία επαφής του εν λόγω εγγεγραμμένου κύκλου με τις πλευρές AB,BC αντίστοιχα. Το τετράπλευρο ERDN είναι αρμονικό, εφόσον η διαγώνιος DE διέρχεται από την πολική της διαγωνίου RN. Συνεπώς, έχουμε  \displaystyle \frac{DR}{DN}=\frac{ER}{EN}:(1)
Επιπλέον, είναι \angle RGE^{\chi o\varrho \delta \eta -\epsilon \varphi \alpha \pi \tau o\mu \epsilon \nu \eta }=\angle BRE^{EG||BR}=\angle REG\Rightarrow RE=RG και άρα R,I_{2},D συνευθειακά και  \displaystyle \angle EI_{2}G=90^\circ+\frac{\angle GDE}{2}=180^\circ-\frac{\angle GRE}{2} που μαζί με την ισότητα RE=RG, συμπεραίνουμε ότι R περίκεντρο του \vartriangle EI_{2}G κι έτσι RE=RI_{2}:(2). Με όμοιο τρόπο είναι \angle BNE=\angle EFN=\angle FEN\Rightarrow NE=NF και άρα N,I_{1},D συνευθειακά και ακόμα είναι  \displaystyle \angle EI_{1}F=180^\circ-\frac{\angle ENF}{2} που μαζί με την ισότητα FN=NE, μας δίνει NI_{1}=NE:(3)
Συνεπώς, είναι  \displaystyle \left ( 1 \right ),\left ( 2 \right ),\left ( 3 \right )\Rightarrow \frac{DR}{DN}=\frac{RI_{2}}{NI_{1}}\Rightarrow I_{1}I_{2}||RN και μετά κάνουμε το εξής: Έστω M η τομή της διχοτόμου της γωνίας \angle GDF με το τμήμα RN,
αρκεί να είναι MR=MN. Έχουμε  \displaystyle \frac{\sin \angle MDR}{\sin \angle MDN}=\frac{\sin \angle BNE}{\sin \angle BRE}=\frac{\sin \angle ERN}{\sin \angle ENR}=\frac{EN}{ER}=\frac{NI_{1}}{RI_{2}}=\frac{ND}{RD}, όπως θέλαμε.
Henri van Aubel
Δημοσιεύσεις: 873
Εγγραφή: Τρί Σεπ 13, 2022 12:01 pm

Re: Διχοτόμος γωνίας διχοτομεί...

#6

Μη αναγνωσμένη δημοσίευση από Henri van Aubel »

Υπάρχει και μία γρήγορη αντιμετώπιση. :)

Θέτω \angle ABD=2u τότε \displaystyle \angle EGD=\angle A+2u και \displaystyle \angle I_{2}ED=u,\angle I_{1}ED=\frac{\angle B}{2}-u.

Προκύπτει εντελώς αβίαστα ότι \displaystyle \frac{ED}{I_{2}D}\cdot \frac{I_{1}D}{ED}=\frac{\displaystyle \cos \left ( \frac{A}{2}+u \right )}{\sin u}\cdot \frac{\displaystyle \sin \left ( \frac{B}{2}-u \right )}{\displaystyle\sin \left ( \frac{A}{2} +u\right ) }=\frac{\displaystyle \sin \left ( \frac{A}{2}+\frac{B}{2} \right )-\sin \left ( \frac{A}{2} -\frac{B}{2}+2u\right )}{\displaystyle \cos \frac{A}{2}-\cos \left ( \frac{A}{2}+2u \right )}\left ( 1 \right )

Έστω M η τομή της διχοτόμου της γωνίας \angle GDF με το τμήμα I_{1}I_{2} τότε \displaystyle \angle I_{1}DM=\angle I_{2}DE=90^\circ-\frac{\angle A}{2}-2u και \displaystyle \angle I_{2}DM=\angle I_{1}DE=\frac{\angle A}{2}-\frac{\angle B}{2}+2u.

Επομένως , προκύπτει πως \displaystyle \frac{I_{1}D}{I_{2}D}\cdot \frac{\sin \angle I_{1}DM}{\sin \angle I_{2}DM}=\frac{\displaystyle \cos \left ( \frac{A}{2}+2u \right )\left [ \sin \left ( \frac{A}{2}+\frac{B}{2} \right )-\sin \left ( \frac{A}{2}-\frac{B}{2}+2u \right ) \right ]}{\displaystyle \sin \left ( \frac{A}{2}-\frac{B}{2}+2u \right )\left [ \cos \frac{A}{2}-\cos \left ( \frac{A}{2}+2u \right ) \right ]}\left ( I \right )

Εμείς αρκεί να δείξουμε ότι \displaystyle \frac{I_{1}D}{I_{2}D}\cdot \frac{\sin \angle I_{1}DM}{\sin \angle I_{2}DM}=1.

Επομένως η \left ( I \right ) ανάγεται στην \displaystyle \sin \left ( \frac{A}{2}+\frac{B}{2} \right )\cos \left ( \frac{A}{2}+2u \right )=\cos \frac{A}{2}\sin \left ( \frac{A}{2}-\frac{B}{2}+2u \right )\left ( \ast \right )

Αυτή η σχέση ανάγεται στην \cos 2u\left ( \sin B\cos A+\sin B \right )=\sin 2u\left ( 1+\cos B+\sin B\sin A \right ).

Είναι όμως \displaystyle \frac{\sin \left ( B-2u \right )}{\sin 2u}=\sin B\cot 2u-\cos B=\frac{1-\cos \left ( A+B \right )}{1+\cos A}\Longleftrightarrow

\Longleftrightarrow \displaystyle  \cot 2u=\frac{1-\cos A\cos B+\sin A\sin B+\cos B+\cos A\cos B}{\sin B\left ( 1+\cos A \right )}

που ολοκληρώνει την απόδειξη.
Απάντηση

Επιστροφή στο “Γεωμετρία - Επίπεδο Αρχιμήδη (Seniors)”

Μέλη σε σύνδεση

Μέλη σε αυτήν τη Δ. Συζήτηση: Δεν υπάρχουν εγγεγραμμένα μέλη και 1 επισκέπτης