EMC 2022 - Seniors

Συντονιστές: cretanman, ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΙΩΑΝΝΟΥ, socrates

Άβαταρ μέλους
MAnTH05
Δημοσιεύσεις: 45
Εγγραφή: Κυρ Σεπ 20, 2020 7:43 pm

EMC 2022 - Seniors

#1

Μη αναγνωσμένη δημοσίευση από MAnTH05 » Τρί Δεκ 20, 2022 7:29 pm

Αναρτώ τα θέματα του διαγωνισμού τώρα που ολοκληρώθηκε για όλες τις χώρες. Καλά αποτελέσματα στους διαγωνιζόμενους!

Πρόβλημα 1.
'Εστω n\geq3 θετικός ακέραιος. Η Αλίκη και ο Βασίλης παίζουν ένα παιχνίδι χρωματισμού των κορυφών ενός κανονικού n-γωνου. Οι 2 παίκτες παίζουν εναλλάξ με την Αλίκη να ξεκινάει πρώτη. Αρχικά καμία κορυφή δεν είναι χρωματισμένη και οι 2 παίκτες ξεκινούν με 0 πόντους.
Στη σειρά του ο κάθε παίκτης χρωματίζει μία κορυφή V που δεν έχει χρωματιστεί σε προηγούμενο γύρο και κερδίζει k πόντους, όπου k ο αριθμός των γειτονικών κορυφών της V που έχουν ήδη χρωματιστεί σε κάποιον προηγούμενο γύρο. (Άρα το k είναι 0, 1 ή 2.)
Το παιχνίδι τερματίζει όταν χρωματιστούν όλες οι κορυφές του n-γωνου, και τότε κερδίζει ο παίκτης με τους περισσότερους πόντους. Αν οι 2 παίκτες καταλήξουν με τον ίδιο αριθμό πόντων, δεν κερδίζει κανείς. Να προσδιοριστούν όλα τα n\geq3 για τα οποία ο Βασίλης έχει στρατηγική νίκης.

Πρόβλημα 2.
Ονομάζουμε έναν θετικό ακέραιο n καλό εάν υπάρχει θετικός ακέραιος k και (όχι απαραίτητα διακεκριμένοι) θετικοί ακέραιοι d_{1},d_{2},...,d_{k}
ώστε n= d_{1}d_{2}...d_{k} και d_{i}^{2} \mid n + d_{i} για όλα τα i \in\left \{1,..., k  \right \}.
(a) Να εξεταστεί αν υπάρχουν άπειροι καλοί αριθμοί.
(b) Να εξεταστεί αν υπάρχει καλός αριθμός μεγαλύτερος του 1 ο οποίος να είναι τετράγωνο ακεραίου.

Πρόβλημα 3.
Έστω \mathbb{R} το σύνολο των πραγματικών αριθμών. Να βρεθούν όλες οι συναρτήσεις f: \mathbb{R}\rightarrow \mathbb{R} ώστε f(x^{3}) +f(y)^{3} + f(z)^{3} = 3xyz για κάθε x, y, z \in \mathbb{R} με x+y+z=0.

Πρόβλημα 4.
Τα σημεία A,B, C, D και E βρίσκονται κατά τη φορά του ρολογιού πάνω σε κύκλο \tau , ώστε η AB να είναι παράλληλη στη CE και \measuredangle ABC > 90^{\circ}. Έστω k κύκλος εφαπτόμενος στις AD, CE και τον \tau ώστε το σημείο επαφής των k και \tau να βρίσκεται στο τόξο \overset{\frown }{ED} που δεν περιέχει τα A, B και C. Ας είναι F\neqA η τομή του \tau και της εφαπτόμενης ευθείας στον k που διέρχεται από το A (και δεν είναι η AD).
Να δειχθεί ότι υπάρχει κύκλος που εφάπτεται στις BD, BF, CE και στον \tau.
τελευταία επεξεργασία από MAnTH05 σε Τρί Δεκ 20, 2022 9:17 pm, έχει επεξεργασθεί 1 φορά συνολικά.


Ματθαίος Κουκλέρης

Λέξεις Κλειδιά:
Τσιαλας Νικολαος
Δημοσιεύσεις: 838
Εγγραφή: Σάβ Ιαν 17, 2015 1:04 pm

Re: EMC 2022 - Seniors

#2

Μη αναγνωσμένη δημοσίευση από Τσιαλας Νικολαος » Τρί Δεκ 20, 2022 7:53 pm

Να αναφέρουμε ότι το τρίτο πρόβλημα προτάθηκε από τον "δικό μας" Ιάσονα Προδρομίδη!


Άβαταρ μέλους
MAnTH05
Δημοσιεύσεις: 45
Εγγραφή: Κυρ Σεπ 20, 2020 7:43 pm

Re: EMC 2022 - Seniors

#3

Μη αναγνωσμένη δημοσίευση από MAnTH05 » Τρί Δεκ 20, 2022 9:17 pm

MAnTH05 έγραψε:
Τρί Δεκ 20, 2022 7:29 pm
Πρόβλημα 4.
Τα σημεία A,B, C, D και E βρίσκονται κατά τη φορά του ρολογιού πάνω σε κύκλο \tau , ώστε η AB να είναι παράλληλη στη CE και \measuredangle ABC > 90^{\circ}. Έστω k κύκλος εφαπτόμενος στις AD, CE και τον \tau ώστε το σημείο επαφής των k και \tau να βρίσκεται στο τόξο \overset{\frown }{ED} που δεν περιέχει τα A, B και C. Ας είναι F\neqA η τομή του \tau και της εφαπτόμενης ευθείας στον k που διέρχεται από το A (και δεν είναι η AD).
Να δειχθεί ότι υπάρχει κύκλος που εφάπτεται στις BD, BF, CE και στον \tau.
Μερικές ιδέες

Θεωρούμε τον B-μικτεγγεγραμμένο κύκλο του BDF (k'). Θα αποδείξουμε ότι η κοινή εξωτερική εφαπτομένη του (l) με τον (k) που ανήκει στο ίδιο ημιεπίπεδο με τα A, B ως προς τη DF είναι παράλληλη στην AB.
Έστω: (l)\cap (k) \equiv B_{1}
(l)\cap (k') \equiv B_{2}
κέντρο (\tau) \equiv O
κέντρο (k) \equiv O_{1}
κέντρο (k') \equiv O_{2}
(\tau) \cap (l) \equiv E' , C'
(k) \cap (\tau) \equiv A'
 (k') \cap (\tau) \equiv A''
AB_{1} \cap (\tau) \equiv A_1
O_{1}O_{2} \cap (l) \equiv B'
A_{1}', A_{2}' \equiv (k') \cap BF, BD

Ισχύει \angle OA_{1}A' = \angle OA'A_{1} = \angle O_{1}A'B_1 = \angle O_{1}B_{1}A' άρα O_{1}B_{1} \parallel OA_{1}
Είναι O_{1}B_{1} \perp  E'C' άρα OA_{1} \perp  E'C' Άρα το A_{1} είναι το μέσο του \overset{\frown }{E'C'}.
Παρόμοια δείχνουμε A_{1} - B_{2} - A'' συνευθειακά.

Οπότε \angle (A_{1}A', E'C') = \frac{\overset{\frown }{A_1C} + \overset{\frown }{E'A'}}{2} = \frac{\overset{\frown }{A_1E'} + \overset{\frown }{E'A'}}{2} = \frac{\overset{\frown }{A_1A}}{2} = \angle A_{1}A''A' =\angle A'A''B_2
άρα το τετράπλευρο B_{1}B_{2}A'A'' είναι εγγράψιμο.

Από θεώρημα Monge τα σημεία A', A'' και B' είναι συνευθειακά.

Θεωρούμε το σημείο Miquel του πλήρους τετραπλεύρου A_{1}B_{1}A'A''B'B_{2} B'' \equiv (A_1B_1B_2) \cap (\tau)
Είναι \angle A_{1}B_{2}B' =\angle B_{2}'B''B + \angle A_{1}'B''B_{2} άρα οι κύκλοι (B_{2}BB'') και (k') εφάπτονται εξωτερικά στο B_{2} άρα \angle B''BB_{2} = \angle B''B_2B_{1} = 180 ^{\circ} - \angle B''A_{1}B_{1} = \angle B''BA'.
Άρα τα σημεία A', B_{2} και B είναι συνευθειακά. Άρα αντίστοιχα και τα A'', B_{1} και A είναι συνευθειακά.

Άρα \angle B_{2}A'B_{1} = \angle BA'A_{1} \angle B_{2}A''B_{1} = \angle A_{1}A''A
άρα AE' = BC' έτσι AB \parallel E'C' δηλαδή E'C' \equiv EC
από υπόθεση ο A-μικτεγγεγραμμένος κύκλος του ADF εφάπτεται στην EC και είναι EC \parallel AB άρα από ευκλείδειο αίτημα και ο B-μικτεγγεγραμμένος κύκλος του BDF εφάπτεται στην EC. \square

EMC_Geometria.png
EMC_Geometria.png (410.1 KiB) Προβλήθηκε 1462 φορές


Ματθαίος Κουκλέρης
Άβαταρ μέλους
Demetres
Γενικός Συντονιστής
Δημοσιεύσεις: 9010
Εγγραφή: Δευ Ιαν 19, 2009 5:16 pm
Τοποθεσία: Λεμεσός/Πύλα
Επικοινωνία:

Re: EMC 2022 - Seniors

#4

Μη αναγνωσμένη δημοσίευση από Demetres » Τετ Δεκ 21, 2022 11:15 am

MAnTH05 έγραψε:
Τρί Δεκ 20, 2022 7:29 pm
Αναρτώ τα θέματα του διαγωνισμού τώρα που ολοκληρώθηκε για όλες τις χώρες. Καλά αποτελέσματα στους διαγωνιζόμενους!

Πρόβλημα 1.
'Εστω n\geq3 θετικός ακέραιος. Η Αλίκη και ο Βασίλης παίζουν ένα παιχνίδι χρωματισμού των κορυφών ενός κανονικού n-γωνου. Οι 2 παίκτες παίζουν εναλλάξ με την Αλίκη να ξεκινάει πρώτη. Αρχικά καμία κορυφή δεν είναι χρωματισμένη και οι 2 παίκτες ξεκινούν με 0 πόντους.
Στη σειρά του ο κάθε παίκτης χρωματίζει μία κορυφή V που δεν έχει χρωματιστεί σε προηγούμενο γύρο και κερδίζει k πόντους, όπου k ο αριθμός των γειτονικών κορυφών της V που έχουν ήδη χρωματιστεί σε κάποιον προηγούμενο γύρο. (Άρα το k είναι 0, 1 ή 2.)
Το παιχνίδι τερματίζει όταν χρωματιστούν όλες οι κορυφές του n-γωνου, και τότε κερδίζει ο παίκτης με τους περισσότερους πόντους. Αν οι 2 παίκτες καταλήξουν με τον ίδιο αριθμό πόντων, δεν κερδίζει κανείς. Να προσδιοριστούν όλα τα n\geq3 για τα οποία ο Βασίλης έχει στρατηγική νίκης.
Αρκετά προσιτό. Ο Βασίλης έχει στρατηγική νίκης αν και μόνο αν ο n είναι άρτιος.

Για n περιττό η Αλίκη χρωματίζει μια κορυφή A και θεωρεί την ευθεία \ell που συνδέει την A με το κέντρο του πολυγώνου. Ακολούθως, όποια κορυφή X και να χρωματίσει ο Βασίλης, η Αλίκη χρωματίζει τη συμμετρική της X' ως προς την \ell και παίρνει τουλάχιστον όσους πόντους και ο Βασίλης. (Αφού για κάθε χρωματισμένη κορυφή Y γειτονική της X, η αντίστοιχη κορυφή Y' είναι ήδη χρωματισμένη.) Άρα ο Βασίλης δεν μπορεί να κερδίσει. (Στην πραγματικότητα κερδίζει η Αλίκη με αυτήν την τακτική αλλά δεν μας ενδιαφέρει για το πρόβλημα.)

Για n άρτιο ο Βασίλης κερδίζει με παρόμοια τακτική. Αρχικά χρωματίζει μια κορυφή B γειτονική με αυτήν της Αλίκης και προηγείται με 1-0. Ακολούθως χρωματίζει τη συμμετρική κορυφή από αυτή που χρωματίζει η Αλίκη ως προς τη μεσοκάθετο της AB. Σε κάθε του βήμα θα παίρνει τουλάχιστον όσους πόντους και η Αλίκη στο προηγούμενο βήμα.

Για την άσκηση 3 θα θέλαμε να γνωρίζουμε αν είναι σωστή η εκφώνηση ή αν υπάρχει τυπογραφικό. (Δεν τη δοκίμασα και υποψιάζομαι ότι είναι όντως σωστή αλλά καλού κακού θαήθελα να ξέρω.)


Τσιαλας Νικολαος
Δημοσιεύσεις: 838
Εγγραφή: Σάβ Ιαν 17, 2015 1:04 pm

Re: EMC 2022 - Seniors

#5

Μη αναγνωσμένη δημοσίευση από Τσιαλας Νικολαος » Τετ Δεκ 21, 2022 11:24 am

Δημήτρη είναι σωστή!


Άβαταρ μέλους
Demetres
Γενικός Συντονιστής
Δημοσιεύσεις: 9010
Εγγραφή: Δευ Ιαν 19, 2009 5:16 pm
Τοποθεσία: Λεμεσός/Πύλα
Επικοινωνία:

Re: EMC 2022 - Seniors

#6

Μη αναγνωσμένη δημοσίευση από Demetres » Τετ Δεκ 21, 2022 4:06 pm

MAnTH05 έγραψε:
Τρί Δεκ 20, 2022 7:29 pm
Πρόβλημα 2.
Ονομάζουμε έναν θετικό ακέραιο n καλό εάν υπάρχει θετικός ακέραιος k και (όχι απαραίτητα διακεκριμένοι) θετικοί ακέραιοι d_{1},d_{2},...,d_{k}
ώστε n= d_{1}d_{2}...d_{k} και d_{i}^{2} \mid n + d_{i} για όλα τα i \in\left \{1,..., k  \right \}.
(a) Να εξεταστεί αν υπάρχουν άπειροι καλοί αριθμοί.
(b) Να εξεταστεί αν υπάρχει καλός αριθμός μεγαλύτερος του 1 ο οποίος να είναι τετράγωνο ακεραίου.
(α) Ορίζουμε d_1 = 2 και \displaystyle  \left(d_{i+1} = \prod_{j=1}^{i}  d_i\right)+1 για i \geqslant 1. Τότε ο n = d_1 \cdots d_k (για οποιοδήποτε k) έχει τη ζητούμενη ιδιότητα. Πράγματι

\displaystyle  n+d_i = d_i \left( d_1 \cdots d_{i-1}d_{i+1}\cdots d_k + 1\right) = d_i((d_i-1)d_{i+1}\cdots d_k+1)

Από τον ορισμό των d_j έχουμε d_j \equiv 1 \bmod d_i για κάθε j > i. Άρα d_{i+1}\cdots d_k \equiv 1 \bmod d_i και d_{i-1}d_{i+1}\cdots d_k + 1 \equiv -1 + 1 \equiv 0 \bmod d_i. Συνεπώς d_i^2|n+d_i για κάθε i.

(β) Θα δείξουμε ότι δεν υπάρχει τέτοιος αριθμός. Έστω προς άτοπο ότι υπάρχει και έστω πρώτος p ώστε p|d_i και p|d_j για i \neq j. Έστω v_p(d_i) = r και v_p(d_j) = s όπου με v_p(m) συμβολίζουμε τον μεγαλύτερο εκθέτη της δύναμης του p που διαιρεί τον m. Τότε v_p(n) \geqslant r+s > v_p(d_i) = r, άρα v_p(n+d_i) = r. Αλλά v_p(d_i^2) = 2r > r οπότε d_i^2 \nmid n+d_i, άτοπο.

Άρα αναγκαστικά όλα τα p_i είναι πρώτοι μεταξύ τους. Αν n τέλειο τετράγωνο, τότε κάθε d_i θα είναι τέλειο τετράγωνο, έστω d_i = m_i^2. Μπορούμε να διαγράψουμε όποιος από τους d_i είναι ίσοι με 1.

Έχουμε

\displaystyle  d_i^2|n+d_i \implies d_i|\left( \frac{n}{d_i}+1\right) \implies n=d_1d_2 \cdots d_k | \left( \frac{n}{d_1}+1\right) \cdots \left( \frac{n}{d_k}+1\right)

Όμως το (n/d_i)(n/d_j) είναι πολλαπλάσιο του n για κάθε i \neq j οπότε παίρνουμε

\displaystyle  n| n\left(\frac{1}{d_1} + \frac{1}{d_2} + \cdots + \frac{1}{d_k} \right) + 1

Όμως

\displaystyle  \frac{1}{d_1} + \frac{1}{d_2} + \cdots + \frac{1}{d_k} \leqslant \frac{1}{2^2} + \frac{1}{3^2} + \cdots + \frac{1}{k^2}  < \left( 1 - \frac{1}{2}\right) + \left(\frac{1}{2} -\frac{1}{3}\right) + \cdots + \left(\frac{1}{k-1} -\frac{1}{k})

οπότε

\displaystyle  n \leqslant n\left(\frac{1}{d_1} + \frac{1}{d_2} + \cdots + \frac{1}{d_k} \right) + 1 < n\left(1 -\frac{1}{k}\right)+1 \implies n < k

Αυτό όμως είναι άτοπο αφού n = d_1 \cdots d_k \geqslant d_k \geqslant k.


Άβαταρ μέλους
Demetres
Γενικός Συντονιστής
Δημοσιεύσεις: 9010
Εγγραφή: Δευ Ιαν 19, 2009 5:16 pm
Τοποθεσία: Λεμεσός/Πύλα
Επικοινωνία:

Re: EMC 2022 - Seniors

#7

Μη αναγνωσμένη δημοσίευση από Demetres » Πέμ Δεκ 22, 2022 2:00 pm

MAnTH05 έγραψε:
Τρί Δεκ 20, 2022 7:29 pm
Πρόβλημα 3.
Έστω \mathbb{R} το σύνολο των πραγματικών αριθμών. Να βρεθούν όλες οι συναρτήσεις f: \mathbb{R}\rightarrow \mathbb{R} ώστε f(x^{3}) +f(y)^{3} + f(z)^{3} = 3xyz για κάθε x, y, z \in \mathbb{R} με x+y+z=0.
Ωραίο και δύσκολο.

Για x=y=z=0 παίρνουμε f(0)+2f(0)^3 = 0 οπότε f(0) = 0 ή f(0)^2 = -\frac{1}{2} που απορρίπτεται.

Για t \in \mathbb{R} και x=0,y=t,z=-t παίρνουμε f(t)^3 + f(-t)^3 = 0 που δίνει f(-t) = -f(t).

Για x=t,y=-t,z=0 παίρνουμε f(t^3) + f(-t)^3 = 0 που μαζί με το προηγούμενο δίνει f(t^3) = f(t)^3.

Για x=t,y=t,z=-2t και χρησιμοποιώντας το πιο πάνω παίρνουμε

\displaystyle f(t^3) + f(t)^3 + f(-2t)^3 = -6t^3 \implies 2f(t)^3 - f(2t)^3 = -6t^3 \quad (1)

Ομοίως (ή βάζοντας π.χ. 2t στη θέση του t) έχουμε

\displaystyle   2f(2t)^3 - f(4t)^3 = -48t^3 \quad (2) \quad και

\displaystyle  2f(4t)^3 - f(8t)^3 = -384t^3 \quad (3)

Τότε το 4 \times (1) + 2 \times (2) + (3) δίνει

\displaystyle  8f(t)^3 - f(8t)^3 = -504t^3 \quad (4)

Όμως από την (1) έχουμε επίσης ότι 2f(t^3) - f(8t^3) = -6t^3 και με \sqrt[3]{t} στη θέση του t παίρνουμε

\displaystyle  2f(t) - f(8t) = -6t \quad (5)

Αντικαθιστώντας στην (4) παίρνουμε

\displaystyle  8f(t)^3 - (2f(t)+6t)^3 = -504t^3

η οποία δίνει

\displaystyle  f(t)^2 + 3tf(t) - 4t^2 = 0

Άρα για κάθε t \in \mathbb{R} έχουμε f(t) = t ή f(t) = -4t

Αν για κάποιο t \neq 0 είχαμε f(t) = -4t τότε η (5) θα έδινε f(8t) = 2f(t) + 6t = -2t που είναι άτοπο αφού f(8t) = 8t ή f(8t) = -32t.

Άρα f(t) = t για κάθε t \in \mathbb{R} το οποίο ικανοποιεί (από την ταυτότητα του Euler) τη συναρτησιακή σχέση.


Απάντηση

Επιστροφή σε “Θέματα διαγωνισμών (ΕΜΕ, ΚΥΜΕ, BMO, JBMO, IMO, Kangaroo κλπ)”

Μέλη σε σύνδεση

Μέλη σε αυτήν τη Δ. Συζήτηση: Δεν υπάρχουν εγγεγραμμένα μέλη και 1 επισκέπτης